Veel Oekraïners wonen al geruime tijd in Amsterdam. Zij werken, betalen belasting, leren Nederlands en proberen zelfstandig deel uit te maken van de samenleving. De Nederlandse overheid moedigt Oekraïners die inkomen hebben bovendien actief aan om zelfstandig woonruimte te zoeken en minder afhankelijk te worden van opvanglocaties. Tegelijkertijd erkent de overheid dat de particuliere huurmarkt voor veel Oekraïners feitelijk onbereikbaar is door woningnood, hoge huurprijzen en lage inkomens. Voor veel mensen is sociale huur daarom de enige realistische mogelijkheid om zelfstandig en stabiel te wonen. Toch blijft de toegang van Oekraïners met een RTB-status tot sociale huurwoningen en huisvestingsvergunningen in Amsterdam in de praktijk onduidelijk, inconsistent en juridisch onzeker. Enerzijds mogen Oekraïners zich officieel registreren bij de Gemeente Amsterdam, deelnemen aan het DAK-systeem, punten opbouwen, reageren op woningen en uitnodigingen ontvangen voor bezichtigingen. Anderzijds kunnen mensen ondanks langdurig verblijf, werk, integratie en voldoende inschrijfduur alsnog hun kans op huisvesting verliezen vanwege onduidelijke toelatingscriteria en inconsistente toepassing van regels rondom huisvestingsvergunningen. Wanneer mensen jarenlang officieel mogen deelnemen aan gemeentelijke huisvestingssystemen, punten opbouwen en reageren op woningen, ontstaat er een gerechtvaardigde verwachting dat deze deelname daadwerkelijk betekenis heeft. De huidige situatie veroorzaakt langdurige onzekerheid en ondermijnt het vertrouwen in eerlijke en consistente regelgeving. Veel Oekraïners verblijven inmiddels al jaren in tijdelijke opvanglocaties die oorspronkelijk bedoeld waren als noodoplossing. Langdurig verblijf in collectieve opvang heeft een zware impact op mentale gezondheid, privacy, stabiliteit en integratie. Zonder perspectief op stabiele huisvesting lopen mensen bovendien een groter risico op dakloosheid, arbeidsuitbuiting en afhankelijkheid van malafide verhuurders. Wij vragen niet om voorrang of speciale privileges. Wij vragen om rechtszekerheid, gelijke behandeling en duidelijke regels voor mensen die al onderdeel zijn geworden van de Amsterdamse samenleving. Eerlijke en gelijke behandeling vraagt niet alleen inspanning van Oekraïners zelf, maar ook duidelijke, stabiele en voorspelbare regels vanuit de overheid. Mensen die al meerdere jaren legaal in Amsterdam verblijven, werken, belasting betalen en deelnemen aan gemeentelijke huisvestingssystemen, moeten kunnen vertrouwen op eerlijke en consistente regels over hun huisvesting en toekomst. Daarom verzoeken wij de Gemeente Amsterdam om: • te waarborgen dat Oekraïners met tijdelijke bescherming die legaal in Amsterdam verblijven en voldoen aan de reguliere inkomensvoorwaarden daadwerkelijk toegang kunnen krijgen tot sociale huurwoningen en huisvestingsvergunningen onder duidelijke, transparante en rechtszekere voorwaarden; • transparante en consistente criteria vast te stellen voor toegang tot huisvestingsvergunningen; • een einde te maken aan de huidige onduidelijkheid en het gebrek aan voorspelbaarheid rondom toegang tot sociale huurwoningen; • langdurig verblijf, integratie, werk, belastingbetaling en zelfstandigheid mee te wegen bij huisvestingskwesties; • ervoor te zorgen dat deelname aan DAK en andere gemeentelijke woonmechanismen gebaseerd is op duidelijke en voorspelbare regels. Amsterdam staat bekend als een internationale en humane stad. Wij hopen dat Amsterdam ook in deze kwestie kiest voor een rechtvaardige, menselijke en rechtszekere aanpak voor mensen die hun huis door oorlog hebben verloren, maar hier eerlijk willen werken, integreren en bijdragen aan de samenleving. Veilige en stabiele huisvesting is geen privilege, maar een fundamentele voorwaarde voor menselijke waardigheid, maatschappelijke stabiliteit, succesvolle integratie en een menswaardig bestaan. Zonder woonzekerheid is volwaardige integratie onmogelijk.